25/07/2021
OMFS ဆရာကြီး ဒေါက်တာ သီဟမြင့်ဝေ ဝေမျှ သော Covid လူနာ များအတွက်အိမ်တွင်းကုသမှု လမ်းညွှန်
😷Covid ဖြစ်တယ်လို့ သံသယရှိရင် အတတ်နိုင်ဆုံး အိမ်မှာနေပါ
Mask နဲ့ face shield ကို မချွတ်တမ်း တပ်ထားပါ
အိမ်သားတစ်ဦးနှင့် တစ်ဦး တစ်ခန်းစီနေပါ
ပေါင်းနေပါက အနဲ ဆုံး ၇ ပေ ခွဲထား ပါ
စွန့်ပစ်ပစ္စည်းများစနစ်တကျ စွန့်ပစ်ပါ
ထမင်း အစားအသောက် သီးသန့်စားပါ
🤒ကိုယ် အပူ ချိန်တက်လာပီ ဆိုလျှင် Paracetamol (ဘယ်တံဆိပ်ပဲဖြစ်ဖြစ်) 500mg တစ်နေ့ ၄ ကြိမ်စသောက်ပါ
Alardae အာလာဒေး သို့မဟုတ် Citrizine 10mg ည တစ်လုံး သို့မဟုတ် Loratidine 10mg ည တစ်လုံး သောက်ပါ
😮💨ချောင်းဆိုး ချွဲကျပ်ရင် Zedex cough syrup 10ml tds ချောင်းဆိုးပျောက်ဆေးရည် တစ်နေ့ ၃ ကြိမ် သောက်ပါ သို့မဟုတ် Bromhexine or Carbocistine ပါတဲ့ ချောင်းဆိုး ချွဲပျော်ဆေး တစ်မျိုးမျိုးသောက်ပါ.. နှလုံးသွေးတိုး ရင်တုန် ရောဂါမရှိ လျှင် Solmux Broncho 500mg တစ်နေ့ ၂ကြိမ်သောက်နိုင်ပါတယ်
🤧နှာပိတ်ရင် Saline nasal drop or spray ထည့် လို့ရပါတယ်
-Saline Nobulizar inhaler စက်နဲ့ လဲ ရှု လို့ရပါတယ်
Rossmax စက်တန်ဖိုး ၅ သောင်းလောက် ရှိပါတယ်
သို့မဟုတ် ရေနွေးငွေ့ လေး ရှုပေး လို့ရပါတယ်
-နှာခေါင်း အသက်ရှု လမ်းကြောင်း ရောင်ရမ်းမှု ကျ ဆင်းအောင် Otrivan nasal spray (nasal decongestant)သို့မဟုတ် အလားတူ ဆေးများ လဲ သုံးပီး နှာခေါင်းထဲ ညှစ်ထည့် လို့ရပါတယ်
-ညှစ်ထည်ပုံ မှာ အိပ်ပီး ပက်လက်အနေအထားဖြင့် နှာခေါင်း နှစ်ဖက် ကို နှစ် ကြိမ် စီ ညှစ်ချ ပီး ၁၀ မိနစ်လောက်နေမှ ထရမှာ ဖြစ်ပါတယ်
🥴လည်ချောင်းနာရင် Mybacin သို့မဟုတ် Strepsil ဆေးပြားများ တစ်နေ့ ၃ -၄ ကြိမ်လောက် ငုံပေးနိုင်ပါတယ်
ပုလုပ်ကျင်းဆေးရည် Listerine (မကြာခဏငုံနိုင်) သို့မဟုတ် C20 (chlorhexadine) သို့မဟုတ် Betadine 1%ဆေးရည် တစ်ခါငုံ တစ်မိနစ် တစ့်နေ ၄ ကြိမ် ငုံပေးနိုင်ပါတယ်
ဘာမှ မရှိရင် ရေနွေး ပူပူလေး ထဲ ဆားအနည်းငယ် ထည့် ပီး မကြာခဏ ငုံထွေး နိုင်ပါတယ်
😴ညဖက် အိပ်ပျော်စေရန် short term sleep problem အတွက် melatonin 3mg တနေ့တစ်လုံး ညနေ စောင်း သောက် နိုင်ပါတယ်
🤗ကိုယ်ခံအားကောင်းစေရန်နှင့် ရောင်ရမ်းမှု များအတွက်
Vitamin C 500mg တနေ့ တစ်ကြိမ် သို့မဟုတ် နှစ်ကြိမ်
Vitamin D 5000IU မနက်စာစားပီးတစ်ကြိမ်
Zinc ဓာတ်ပါသော အားဆေးများ Zincovit or Becozinc စသဖြင့် အစာစားပီး တစ်လုံး သောက်ပေးနိုင်ပါတယ်
😣ဝမ်းလျှောရင် ဓာတ်ဆားရည် BPI ဓာတ်ဆား တစ်ထုတ် နှင့် ရေသန့်တစ်လီတာဖျော်ပီး ဝမ်းလျှော သလောက်ပြန်တိုက်ပါ
ဓာတ်ဆား အထုတ်သေး Pharolit တစ်ထုတ် နှင့် ရေတဖန်ခွက်ဖျော်ပီး ဝမ်းတခါသွားတိုင်း ပြန်တိုက်နိုင်ပါတယ်
သီးစုံ ဓာတ်ဆားကတော့ အူနံရံ က ရေကို ဆွဲကာဝမ်းကို ပိုသွားစေတဲ့အတွက်ကြောင့် မတိုက်သင့်ပါဘူး
ဝမ်းရပ်စေရန် Bioflor မနက် တကြိမ် ည တစ်ကြိမ် သို့မဟုတ် probiotics များ ပြန်သောက်နိုင်ပါတယ်
ဗိုက် ပြည့် ဗိုက်ကယ် အတွက် air X တစ်နေ့ ၃ ကြိမ်
Omeprazole 20 Mg တစ်နေ့ ၂ ကြိမ် သို့မဟုတ် pentoprazole (pentocid) 20mg တစ်နေ့ ၂ ကြိမ် ၅ ရက်လောက်သောက် နိုင်ပါတယ်
🤮အန်ပါအန်ရင်တော့ Motilum သို့မဟုတ် Maxalon 10mg တစ်နေ့ ၂ ကြိမ် ကနေ ၃ ကြိမ် သောက်နိုင်ပါတယ်
အစား မစား ခင် နာရီဝက် အလို ကြိုသောက် ပါ က အစားစား ချိန် ပျို့အန် ချင်စိတ်လျှော့နည်းစေပါတယ်
အအန်များ လျှင် ဓာတ်ဆား ရည် ပြန် လည် ဖြည့်တင်းသောက်နိုင်ပါတယ်
🤤ဖျားနေချိန် အန်နေချိန် ဝမ်းသွားနေချိန် အာဟာရပြည့်ဝတဲ့ အစားပျော့ပျော့(ဆန်ပြုတ်/စွပ်ပြုတ်)ကို နည်းနည်း ချင်းစီ အကြိမ်ရေ များများ (တစ်နေ့ ၁၀ကြိမ်မျှ) အနည်းဆုံး အရည် 2.5 လီတာ ကျွေးပေးရပါမယ်
စိတ်ပူပီး အားရှိအောက် တစ်ကြိမ်ထဲ အများ ကြီး ကျွေးရင် ပျို့အန်ပီး လူ နှုံးစေပါတယ်
အဟာရများပြည့်ဝပါဝင်စွာ စား သုံး နိုင်ရန် အရေးကြီးပါတယ်
လူနာကျန်းမာ လို့ စားချင်ရင် ထမင်းကျွေး လိုက ကျွေးနိုင်ပါတယ်
🚽🧻ဝမ်းလျှော ပီး မရပ်ပဲ ဝမ်းကိုက် ဝမ်းလျှော ပိုးဝင်ရင်တော့ metro ၂ လုံး ၃ ကြိမ် နဲ့ Norbactin 400mg တနေ့ ၂ ကြိမ် ၅ ရက် (လိုအပ်မှသာ) တိုက်နိုင်ပါတယ်
ပိုးသတ်ဆေးရဲ့ ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများကြောင့် လိုအပ်မှသာ တိုက်စေ လိုပါတယ်
🤢ချောင်း ဆိုး အသက်ရှု မြန် နောက်ဆက်တွဲ ဘက်တီးရီးယားနမိုးနီးယား ကာကွယ် ရန်အတွက် Azithromycin 500mg တစ်နေ့တစ်ကြိမ် ၅ ရက် သို့မဟုတ် Augmentin 625mg တစ်နေ့ ၃ ကြိမ် လိုအပ်ပါက သောက်နိုင်ပါတယ်..
မလိုအပ်ပဲ သောက်ရင် ဆေးကြောင့်လေးဆိုသလို ပိုးသတ်ဆေး ကြောင့်ဖြစ်တဲ့ ဝမ်းလျှော ဝမ်းပျက် ဖြစ်နိုင်ပါတယ်
🤢အောက်စီဂျင်အကြောင်းပြောပါမယ်
အောက်စီဂျင်ကတော့ Covid သံသယ လက္ခဏာ များ စပေါ် ပီ ဆို လျှင် pulse oximeter နှင့် သွေးတွင်း O2 ပမာဏကို ၂ နာရီခြား တိုင်း သင့် ပါတယ်
မော လာရင် မကြာခဏ တိုင်းကြည့်သင့်ပါတယ်
သွေးတွင်းအောက်စီဂျင်ပမာဏ ၉၅ အောက် ကျ လာရင်တော့ medical grade Oxygen concentrator ရှိရင် 2.5 to 3L per minute နဲ့ nasal prawn နှာခေါင်း ပိုက် အတို လေး နဲ့ စရှု သင့်ပါတယ် တခါရှု ၄ နာရီလောက် ရှု (တစ်နာရီနား)
ရှုရင်း နဲ့ သွေးတွင်း အောက်စီဂျင်ပမာဏ ကို မကြာခဏ တိုင်းသ့်ပါတယ်
ပြန်ရှု လိုက်လို့ ၉၆ -၉၉ ကြားမှာရှိတယ်ဆိုရင်တော့ ဘာမှ ဆက်လုပ်ဖို့မလိုပါဘူး
သွေးတွင်းအောက်ဆီဂျင်ပမာဏ ၉၀ နဲ့ ၉၂အောက်ကျလာရင်တော့ Face mask နဲ့ 5-10 L/min နဲ့ ရှု ပေးရပါမယ်
အဲ့ဒိမှာ O2 concentrator ကတော့ medical grade ဖြစ်ဖို့ လိုပါတယ်။ သို့မှသာ flow တင်လိုက်ရင် လိုအပ်တဲ့ O2 ပမာဏ ထွက်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။ သူ ကတော့ လျှပ်စစ်ရှိနေရင် ရပါတယ်။ ၄-၅ နာရီ သုံးပီးတိုင် စက်အေးအောင် ခဏ နားပေးသင့်ပါတယ်
🤿အကောင်းဆုံး ကတော့ O2 cylinder နဲ့ liquid O2 ရှုနိုင်ရင်တော့ကောင်းပါတယ်။ သူက 100% အောက်စီဂျင်အပြည့်ထွက်ပါတယ်။ ဒါပေမယ် ပြန်ဖြည့်ရရင် အချိန် ကြာပီး ပြင်ပ လူများ primary contact နဲ့ ထိတွေ့နိုင်ပါတယ်။ ပီးတော့ အချိန် ခဏပဲသုံးလို့ရပါတယ်။ 10 L အိုးဆို ၂ နာရီလောက်…40 Liter အိုးကြီး ဆို ၈နာရီကနေ ၁၅ နာရီလောက် O2 လိုအပ်မှုပေါ်မူတည်ပီး သုံး လို့ရပါတယ်။
🤸🏼♂️၄ နာရီမှောက်အိပ် ၂ နာရီ ဘေးစောင်းအိပ် တစ်နာရီ ထောင်အိပ် (4-2-1 hours )အနေအထား ဖြင့် အသက်ရှု လေ့ကျင့်ခန်း လုပ်ပေးလို့ရပါတယ်
🧘🏽♂️အသက်ကို အဝ ကြီးရှု ပီး ၂-၃ စက္ကန့်အောင့်ထားပီး ဖြည်းဖြည်း ပြန်ထုတ်ခြင်း ဖြင့် အဆုတ် ကြွက်သား များ သန်မာအောင် လေ့ကျင့်ခန်း လုပ်ရပါမယ်
အောက်ဆီဂျင်92 အောက် ကျလာရင်တော့ Dexa 8 mg ၃ ရက် 6mg ၅ရက် 4mg ၂ရက် 2mg ၂ရက် သောက်သင့်ပါတယ်
နီးစပ်ရာ ဆရာဝန်များနှင်တိုင်ပင်ကုသသင့်ပါတယ်
🚑O2 ရှု ရင်းနဲ့ သွေးတွင်း အောက်စီဂျင်ပမာဏ ၉၀ အောက် တဖြည်း ဖြည်း ဆက်လက်ကျ ဆင်းနေတယ်ဆိုရင်တော့ ဆေးရုံ မှာ ကုသမှု ခံယူ ဖို့ လိုအပ်နေပီဆိုတာ သဘောပေါက်ရပါမယ်
📞☎️နီးစပ်ရာ ဒေသန္တရ ကျန်းမာရေးဌာနကို ဆက်သွယ်(ဖုန်းကိုင်ရင်ပေါ့လေ😔) စာရင်းပေး၊ RDT test kit နဲ့စစ်ပီး ရပ်ကွက်နေထိုင်ကြောင်းထောက်ခံစာ (ပြောရင်းနဲ့မောလာပီ) တောင်းပီး လူနာ ကို ကျန်းမာရေးဌာန မှ လွှတ် တဲ့နေရာ သို့ သွားရောက်ကုသဖို့ ပြင်ဆင်ရပါမယ်
🦠(လူနာကို အိမ်ပြန်လွှတ်ရင်တော့ မသေအောင် အားတင်းခိုင်းထားရပါမယ်🥴)
🧴အတူနေမိသားစုများ အနေဖြင့် Covid လူနာ ပြုစု ကုသမည်ဆိုပါက mask, shield mask, apron gown, လက်အိပ်များ ဝတ်ပီး ကိုင်ပီးတိုင်း လက်ကို အနည်းဆုံး စက္ကန့် ၂၀ မကြာခဏ ဆေး ခြင်း ဖြင့် ကာကွယ်ရပါမယ်
အများအားဖြင့် မပြင်းထန်တဲ့ Covid လူနာများကို အထက်ပါ အတိုင်း အိမ်တွင် ပြုစု ကုသနိုင်ပါတယ်။
🩺စာကြွင်း-၁ (ကလေးငယ်များကိုတော့ သူတို့အသက်အရွယ် ကိုယ် အလေး ချိန်ပေါ်မူတည် ပီးတွက်ချက် တိုက်ကျွေးရပါမယ်
အကောင်းဆုံး က ဆရာဝန် ညွှန်ကြားချက်ယူသင့်ပါတယ်
ကံကောင်းသည်မှာ ကလေးငယ်အများစု တွင် Covid သည် ပြင်းထန်လေ့ မရှိပဲ အများအားဖြင့် သာမန်တုတ်ကွေး အဆင့် ဖြင့် သက်သာလေ့ရှိပါတယ်
မသက်သာပါက ဆရာဝန် များထံ ပြသရပါမယ်)
🧨စာကြွင်း-၂ ဂွေးတောက် နဲ့ ကြက်သွန်နီ များ လုံးဝ အသုံးမဝင်ပါ။ ကြက်ဂွေးတောက် ဟင်းချက်စားရင်တော့ တစ်ခွက်ပို့လိုက်ပါခဗျား
😊😊
ဝေဒနာရှင် မိသားစု များ အမြန်ကျန်းမာ ချမ်းသာ ကြ ပါစေ
လွတ်လပ်စွာ ကူးယူဖော်ပြနိုင်ပါတယ်
မေတ္တာဖြင့်
ဒေါက်သီ
ဒေါက်တာ သီဟမြင့်ဝေ
၁၅/၇/၂၀၂၁