24/06/2025
ကွမ်းစားခြင်းဟာ ခံတွင်းကင်ဆာကို တိုက်ရိုက်ဖြစ်စေနိုင်တဲ့ အဓိကတရားခံဖြစ်ပြီး သိပ္ပံနည်းကျလေ့လာမှုများအရ အောက်ပါအတိုင်း အန္တရာယ်ကြီးမားကြောင်း သတိပေးအပ်ပါသည် 👇
---
၁။ ကင်ဆာဖြစ်စေသော ဓာတုပစ္စည်း (Carcinogens)
- ကွမ်းသီးထဲမှ Arecolineဓာတ်နှင့် ဆေးရွက်ကြီးထဲမှ Nitrosaminesတို့က ဆဲလ်များကို ဗီဇပြောင်း (DNA ပျက်စီး)စေသည်။
- ထုံးဓာတ် (Calcium hydroxide)က ခံတွင်းအမြှေးပါးကို ဓာတ်တိုးဖိစီးမှု (Oxidative Stress)ဖြစ်စေကာ ကင်ဆာဆဲလ်များ ပွားမှုအားကောင်းစေသည်။
---
၂။ ကင်ဆာမဖြစ်ခင် ရှေ့ပြေးလက္ခဏာ (Precancerous Lesions)
- ပါးစောင်/ပါးတွင်း/လျှာတို့တွင် အဖြူကွက် (Leukoplakia)သို့မဟုတ် အနီကွက် (Erythroplakia)ပေါ်လာခြင်း
- အနာမကျက်၊ သွေးထွက်၊ နာကျင်မှုမရှိသော အလုံးများဖြစ်ပေါ်လာခြင်း
---
၃။ စာရင်းဇယားများအရ ထိတ်လန့်ဖွယ်
- ကွမ်းစားသူများတွင် ခံတွင်းကင်ဆာ ဖြစ်နိုင်ခြေ သာမန်လူထက် ၈ ဆပိုမြင့် [WHO, 2023]
- မြန်မာနိုင်ငံတွင် ကင်ဆာဖြစ်သူ ၅၀%ခန့်သည် ကွမ်းစားသုံးသူများ ([National Cancer Registry])
---
၄။ လက္ခဏာများ (ဤအချက်များပေါ်လျှင် အရေးပေါ်ပြရန်)
- ပါးစောင်တွင် မာပြီးနာကျင်မှုမရှိသော အလုံး
- ၂ ပတ်ကျော်သည့်တိုင် မကျက်သော အနာ
- အစာမြိုရခက်၊ နာကျင်၊ အသံပြောင်းခြင်း
- ပါးတွင်းတွင် အနီ/အဖြူဖတ်ကပ်နေခြင်း
---
ကာကွယ်ရန် တစ်ခုတည်းသော နည်းလမ်း
✅ ကွမ်းလုံးဝဖြတ်ပါ (ဆေးပါ/မပါ အကုန်အကျုံးဝင်)
✅ နှစ်စဉ် ခံတွင်းကင်ဆာ စစ်ဆေးမှုခံယူပါ
✅ အနာမကျက်တာ ၂ ပတ်ကျော်လျှင် ဆရာဝန်နှင့်အမြန်ပြပါ
❌ "ဆေးမပါလို့ စိတ်ချရတယ်" ဆိုသော အယူအဆ **လုံးဝမှားယွင်း**
⚠️ သတိပြုရန်
"ကွမ်းစားခြင်း = ပါးစောင်ထဲ ကင်ဆာစေ့ကြဲခြင်း"ဟု မှတ်ယူကာ ယနေ့ပင် အလေ့အကျင့်ကို စွန့်လွှတ်ပါ။
